IShitushizya
isha Yeesu Chilisiti kwa Yoohani
Uvhwandilo
Umusimvi uwa ikalaata ili akuyitaha kuuti wu Yoohani, havhili akuyitaha kuuti uweene muvhomvi uwa Mulungu (1:1, 9). Avhasambiilile avhinji avha Bibiliya vhakusiivha kuuti wu Yoohani we áamile wooka mu vhasundikwa avha Yeesu (Mataayi 10:2, Maaliko 3:17). UYoohani uno we ásimvile ikalaata ilya “Mazwi aMinza aga Yeesu Chilisiti inza vwe gásimviilwe nu Yoohani.” Havhili we ásimvile avhakalaata vhonti vhatatu avha Yoohani vhe vhasimviilwe ku vhantu vhonti.
UYoohani ávhasimbiiye ikalaata ili aVhachilisiti avha mu vivhanza saba ivwa mu mukowa uwa Aasiya iNyinsi ye amanda iga vhakuti iVhutuluki. AVhachilisiti ivho vháamile na mayimba amapiti nkaani. Vhahayimvilwaga kuzya kulyitiha Izwi ilya Mulungu na kuzya kumulandata uYeesu Chilisiti.
Pe uYoohani ahavhasimbila aVhachilisiti ivho ikalaata ili, inga avhatonsye amooyo nu kuvhavhuuzya kuuti vhajimbililaje mu mayimba kufishila ku mpeleela (2:7, 11, 17, 26; 3:5, 12, 21). Ahavhavhuuzya kuuti vhajimbililaje mwe pe amayimba igo ga havhaliilizyo hansi vhweleele, havhili ku mpeleela uMulungu alivhasunda avhalugu vhaavho vhonti (22:10-15). Havhili uYoohani ahanzaga kuvhavhuuzya aVhachilisiti, zyonti zye kuuti zivhombeshe shisita kuhaavha. UYeesu ámulolesiizye inongwa izi zyonti uYoohani, kutuushila mu njozi izya pa minso amazelu zye zihalolesyaga inongwa izya havhaliilizyo he hátuusile na ha ku mpeleela. Inongwa izyamwavho zye uYoohani akusimishizya mwi kalaata ili, zye ziila izya kufwa nu kuzyuha ukwa Chilisiti (1:18). Nalyoli inongwa izi zye lupanda ulwa lwitiho ulwa Vhachilisiti (1 aVhakolinti 15:14-17).
UYoohani akuti ásimvile lyeneelyo lwe ákunziilwe mu nsi ye vhakuti iPatimo (1:9). Insi ino yáamile pahati pa sumbi we vhakuti Meditelaniya. Avhasambiilile avhinji vhakusiivha kuuti, ikalaata ili lyásimviilwe mu vhusililishilo uwa manda ge uKayisaali uNelo ahakonzyaga ku Luumi (mu maaha aga 54-58 kufuma pe uChilisiti ápafiilwe). Vhamo vhakuti lyásimviilwe mu vhusililishilo uwa manda ge uKayisaali uDomitiyani ahakonzyaga ku Luumi (mu maaha aga 81-96 kufuma pe uChilisiti ápafiilwe).
Zye zili mwi kalaata ili
Uvhwandilo uvhwa njozi izya pa minso amazelu (1:1-20)
Avhakalaata saba ku vivhanza saba (2:1-3:22)
Injozi izya pa minso amazelu kuzya Mulungu na Hagonzi aha Mwene (4:1-5:14)
Ivilemezanyo saba (6:1-8:5)
Amasaji saba (8:6-11:19)
Injozi izya pa minso amazelu kuzya vhulugu uvhwa mu nsi yonti na ku mwanya (12:1-14:20)
Imbiga saba (15:1-16:21)
Uvhulonzi kuzya malaaya uBabeeli ni shihanu nu mukuvhwi uwa ilenga nu Mukwalanzi (17:1-20:10)
Uvhulonzi uvhwa ku mpeleela nu vhusililishilo uvhwa manda na manda amapwa (20:11-22:21)