Eli sor thãgba ɲʋɔn na daan
18
1 Gɩ pʋɔrɛ jɔɔ ka thãgba ɲʋɔn kurnɩ. Dɩ Thãgba Kɔ̃tɩn mɩɩnanɛ Eli balãther yɩɛra a sʋʋraa: «Jala Akabɩɩ pa. Ma faarɛ thãgba ɲʋɔn dɩ ga dã thɩɩra.» 2 Dɩ Eli jaal Akabɩɩ pa.
Sɩ kɔmɛr kɔɔ kharɛ Samarɩ dɩɩra na sobɔr. 3 Akabɩ kɔɔ thʋɔn we Abɩdɩasɩɩkɛ dɔnɩ ɔɔ cɔ hɩ̃ɩdaar. Sɩ Abɩdɩasɩ dor tibilikɛ n maanɩ Thãgba Kɔ̃tɩn jɔɔ ka. 4 Ɔbɔɔkɛ Jejabɛl n kɔɔ kʋʋrnɩ Thãgba Kɔ̃tɩnɩ mɩmɩɩsɔ, Abɩdɩasɩ kɔɔ kpar Thãgbaa mɩmɩa tamaa (100) a ker wɩ tɩbɩla kpalaɲɔ yʋɔr, yʋɔr boka kanana, a haan wɩ na dɩkɔ na ɲʋɔn. 5 Dɩ Akabɩ sor Abɩdɩasɩra: «Sɩ kpaarɛ dɩɩ fɛw, a hɩnɛ ɲɔ tii pa khʋrasɔ fɛw, na mɩɩr khʋrasɔ fɛw agakpaana' hʋ̃ɔ na yɩrɛ dɩkhãa pa dɩ sa haana gãgona na kũkə̃-gãgona, gɩ do nɔɔ sa n kʋʋr nʋma ga». 6 Dɩ wɩ tɩnɛnɛ dɩɩ mɔ̃ wa kpaarnɩ. Dɩ Akabɩ jalna ɔɔ bil dɩbara, dɩ Abɩdɩasɩ jalna ɔɔ bil dakha.
7 Mɔ̃ Abɩdɩasɩ hanɩ hʋɛra, Eli caanʋʋnɛ. Dɩ Abɩdɩasɩ jɩɩrɛ, a gburõkhu a gʋɛ ƴɩɛ thɩɩra, a bulee aa: «Sɩɩdo fɛr ɩ̃ kɔ̃tɩ̃ Eli gɩ sobɔr bɛ?» 8 Dɩ Eli so: «Ɔɔ, mɛr gɩ.» Dɩ Eli bire so Abɩdɩasɩra: «Jala sɔ afɩ kɔ̃tɩ̃ Akabɩra aa, mɩ hale ma n pɔ.» 9 Dɩ Abɩdɩasɩ so aa: «Aɲee puu ca mɩ cʋʋ dɩ fa n gba mɩ fɩ to Akabɩɩ ɲɔ̃kɔɔ a kʋ mɩ? 10 Na Thãgba Kɔ̃tɩn afɩ Thãgbaakɛ dɔnɩ yidaar, mɩ so farɛ, caar na hakɛ, dɩ jamana dɩɩ gɩ, kãkɛ ɩ̃ kɔ̃tɩ̃ na thɔnɩ a ƴaal faa ga. Dɩ bɔɔkɛ wɩ sonɩ fa hala', a n cʋʋrɛ jamana dɩ dɔɔ na ca dɔɔra yɛnɩ fa hala', dɩ wɩ ʋlfɛ ayɩ, ɩna yɩ fa'. 11 Sɩ nɛnɛ̃, dɩ fɩ so ɩ̃ jala sɔ Akabɩra ayɛ fɩ hale dɩ fa n pɔ. 12 Sɩ ɔbɔɔkɛ ma faa fɩnɩ sɩ na jal, Thãgba Kɔ̃tɩnɩ Thu na gba fɛr na jalna kãkɛ ma jɩna', ado mɩ mɩɛ Akabɩ pɩ, sɩ aa yɩ fa', a na kʋ mɛr. Sɩrakɛ mɛr afɩ thɔ̃daar n mar Thãgba Kɔ̃tɩn dɩɩ fʋna ɩ̃ daɓol bɔɔ. 13 Ɩ̃ kɔ̃tɩ̃ ya, wa mɩɛ fɩ gɩrɛɛkɛ mɩ kɔɔ cʋʋnɩ ɔbɔɔkɛ Jejabɛl n kɔɔ kʋʋrnɩ Thãgba Kɔ̃tɩnɩ mɩmɩɩsɔ gaa? Mɩ kɔɔ kere Thãgba Kɔ̃tɩnɩ mɩmɩɩsɔ tamaa (100), tɩbɩla kpalaɲɔ yʋɔr, yʋɔr boka kanana a haan wɩ na dɩkɔ na ɲʋɔn. 14 Sɩ nɛnɛ̃ dɩ fɩ so, ɩ̃ jala sɔ Akabɩra ayɛ, fɩ hale fa n pɔ ya? A na kʋ mɛr dɛ!» 15 Sɩ Eli sʋʋraarɛ aa: «Na Thãgba Kɔ̃tɩn kokenaa kɔ̃tɩ̃, kɛ dɔnɩ yidaar, ʋrɛɛkɛ mɩ n doronɩ thɔma, ma jɩɩlɛ Akabɩɩ ƴɛra nĩikɛ.»
Eli caanɛ Akabɩ
16 Abɩdɩasɩ jaal a mɩɛ Akabɩ mɔ̃ thɩ̃ɛ kanɩ. Dɩ Akabɩ jaal ɩnɩ n caan Eli. 17 Ɔbɔɔkɛ Akabɩ yɩnɩ Eli, a sʋʋraarɛ: «Fɛrkɛra, ga do fɛr pɩɛr nɩwɛ Ɩjɩrayɛl dɩɩra gaa?» 18 Dɩ Eli sʋʋraa aa: «Ma pɛr nɩwɛ Ɩjɩrayɛl dɩɩra ga. Fɛrɛ na afɩ thɩɩ cɔka, nɛr ka pɛr nɩwɛ dɩɩra. Gɩdonɩ nɩ bor Thãgba Kɔ̃tɩnɩ jɔfʋsɔ, sɩ dɩ fa n fʋɔr Baal thãgbasɔ.» 19 Thɔna nɛnɛ̃ɛkɛ a kpa Ɩjɩrayɛl fɛw na Baal mɩmɩɩsɔ taanã na kpalaɲɔ yʋɔr na Asera thɩl khɛrɩ mɩmɩɩsɔ taanãakɛ n khɔnɩ dɩkɔ Jejabɛlɩ pa, a gbɛba ɩ̃ ƴɛra Karmɛl gɔ̃gʋɔna.
Eli na Baalɩ mɩmɩɩsɔɔ thɩmɩ Karmɛl gɔ̃gʋɔna
20 Akabɩ thʋɔn thɔ̃thɔna a we Ɩjɩrayɛldara fɛw, a kpana dakha Baalɩ mɩmɩa a gbɛbɩ Karmɛl gɔ̃gʋɔna. 21 Dɩ Eli tɔr wɔrɔ̃ tɩbɩla fɛw a so war: «Ʋmɔ̃ bɔɔ na jɛ ƴɩɛ yeɲɔra na dana? Ado Thãgba Kɔ̃tɩn dʋɔn Thãgba na n kpa ɔra, dɩ ado Baal dʋɔn Thãgba na n kpa ɔra.» Sɩ tibil na birsee thɩmɩɩr bi bɩɛllaka'. 22 Dɩ Eli bir so tɩbɩlala: «Mɛr bɩɛl dɩbara sɛ, kɛ dɔnɩ Thãgba Kɔ̃tɩnɩ mɩmɩɩ, sɩ Baalɩ mɩmɩa taanã na kpalaɲɔ yʋɔr (450) ha kɛ. 23 Wɩ hana sɩ nakena yeɲɔ, Baal mɩmɩa n phiir nake bɩɛl wɩ kʋ, wɩ gbɛbɩ wɩ dɛ̃ɛ dɛɛra, sɩ wa n pɛr dɔɔa'. Dɩ mɛrɛ dakha, ma gbɛbɩrɛ nake ʋrɛ sɛnɩ ɩ̃ dɛ̃ɛ dɛɛra sɩ ma pɛr dɔɔa'. 24 Agɩpɩ nɩ bɩɛlɛ anɩ thãgba, dɩ mɛrɛ dakha ma bɩɛlɛ Thãgba Kɔ̃tɩn. Dɩ ʋrɛɛkɛ na punonenɩ a na thɔna dɔɔ, ɔr dʋɔn Thãgba.» Dɩ tɩbɩla fɛw so aa: «Ɔhɔ̃ɔ, sɩ ture.»
25 Eli sor Baalɩ mɩmɩasɔɔra: «Gɩdonɩ nɛr jʋɔnɔ, nɛrɛ n kɔɔ phiire caca nake bɩɛl a kɔ, a gbɛba. Agɩpɩ nɩ bɩɛlɛ anɩ Thãgba, sɩ na n pɛr dɔɔ dɛɛra ga.» 26 Dɩ wɩ gbaar nakɩɩrɩkɛ wɩ ha wɩnɩ a gbɛbɩ. Agɩpɩ wɩ bɩɛlɛ Baal duuro waa a ʋlkhana wire, dɩ wa n sona aa: «Baal, hana sɩ tuur!» Sɩ wa nɩɛ wiri dɩ tuur gɩ dɩ wɩ 'lə'. Dɩ wɩ n ubiresɔ, dɩ wa n dii bonɩ ji paaraakɛra wɩ kɔɔ mɩnɩ. 27 Mɔ̃ wire ʋlkhanɩ, Eli n maan wɛr aa: «Na n hulene kheu. Gɩdonɩ thãgba a do, gɩ punone do kpɩɛrɛ jʋɔraa. Agɩbo thɔma a hana jɔɔ, agɩbo wo gɩ do kpaar paar a jal. Agakpaana' a n daarɛ, a na jaarɛ.» 28 Dɩ wɩ hulene na nɔ kheu, a gbana bajɩnasɔ na kpɩlasɔ dɩ wa n lɩɩrna tomɩr mɔna wɩ mɩlna gɩnɩ, foo dɩ tɔmɩ̃ na n cel wɩ tomɩra. 29 Ɔbɔɔkɛ wire ganɩ, wɩ lʋʋn bʋʋra, a bo foo a dana dʋɔr bonɩ ji bɔɔ. Sɩ wa nɩɛ wire dɩ tuur gɩ dɩ wɩ 'li, dɩ jẽ dɩkha gɩrakɛ dɩ wɩ ya'.
30 Dɩ Eli sor tɩbɩla fɛʋra aa: «Nɩ tɔ wɔrɔnɛ mɩ!» Dɩ tɩbɩla fɛw tɔr a wɔrɔ̃ɔ. Dɩ Eli bire gbɛbɩ Thãgba Kɔ̃tɩnɩ bonɩ ji paakɛ wɩ kɔɔ wɩɛrnɩ. 31 A gbaar bokana yʋɔr yeɲɔ, mɔna Jakɔbɩɩ bikũusɔɔ casɔɔ nɔ hanɩ. Ɔr dɔ Jakɔbɩɩkɛ Thãgba Kɔ̃tɩn kɔɔ mɩɩnanɩ ayɩ: «Ɩjɩrayɛl fa n do.» 32 Dɩ a gbaar bokanaalera a mɩna bonɩ ji paar Thãgba Kɔ̃tɩnɩ irə. Agɩpɩ a kper korʋʋkɛ na punonenɩ na gba ɲʋɔn litiri nʋɔ kpelẽ yʋɔrsɔ a dii bonɩ ji paarara. 33 Dɩ a pɩɛrɔrɛ dɛɛ, a kuur nakɩɩra a dɛ̃ɛ dɛɛra ƴũu. 34 Agɩpɩ, a sor : «Nɩ cɛ ɲʋɔn a he daa yenã a deere bonɩ thiinənə na dɛɛrara ƴũu.» Dɩ wɩ deero. Dɩ bir so: «Nɩ deero balaɲɔdaa wo.» Dɩ wɩ deero. Dɩ bir so: «Nɩ deero balãtherdaa wo.» Dɩ wɩ deero. 35 Dɩ ɲʋɔn cele a dii bonɩ ji paarara fɛw, a hinə korʋʋle dakha.
36 Mɔ̃ dʋɔr bonɩ ji bɔɔ danɩ, Thãgbaa mɩmɩɩ Eli tɔr dã a so: «Thãgba Kɔ̃tɩnɩkɛ dɔnɩ Abɩraham na Ɩjakɩ na Ɩjɩrayɛlɩ Thãgba, cʋɛ wɩ jɩ nĩikɛ dɩ fɛr dʋɔn Ɩjɩrayɛlɩ Thãgba, dɩ mɩ do afɩ thɔ̃daar. Dɩ mɔna fɩ mɩɩnɩ, mɛ̃ mɩ cʋʋ thɩ̃ɛɛkɛ fɛw. 37 To ɩ̃ bɩɛl Thãgba Kɔ̃tɩn, to ɩ̃ bɩɛl, gɩ do nɔɔ tɩbɩlaakɛ n jɩ fɛr Thãgba Kɔ̃tɩn dʋɔn Thãgba. Dɩ mɛ̃ fa kɛr awɩ ha na birnə fɛrɛra!»
38 Dɩ le Thãgba Kɔ̃tɩnɩ dɔ gbũ a hɩ̃ bonɩ thiinə, na dɛɛ, na bokana, na thɩn, a khɩna ɲʋɔnɩkɛ kɔɔ hanɩ kor bɩnɔ. 39 Ɔbɔɔkɛ tɩbɩla yɩnɩ gele, wɛr fɛw gburõkhure a gʋɛ ƴɩɛ thɩɩra sɩ wa n so aa: «Thãgba Kɔ̃tɩn dʋɔn Thãgba! Thãgba Kɔ̃tɩn dʋɔn Thãgba!» 40 Dɩ Eli so war. «Nɩ fʋlɛnɛ Baalɩ mɩmɩasɔ. Na n do bɩɛllakɛ wɛra n fuuə'.» Dɩ wɩ fʋlɛ wɛr, dɩ Eli gbunə wɩ Kɩsɔ̃ kɔlɔ̃ nʋɔra a kʋʋr.
Eli bɩɛlɛ Thãgba dɩ thãgba ɲʋɔn bir dã
41 Eli sor Akabɩra: «Kɔna khɔ dikor a ɲɔna, gɩdonɩ mɩ nɩɛrɛ thãgba tiire.» 42 Dɩ Akabɩ gbaar da n kɔ̃ a kho dikor a ɲɔna, sɩ Eli jʋʋn Karmɛl gɔ̃gɔ̃ yʋɔ. Dɩ a gʋɛrɛ thɩɩra, a to yʋʋ ɔɔ nɛkhil balɔ. 43 Agɩpɩ, a sor ɔɔ thɔ̃daara aa: «Jʋnɛ hɩnɛ laɲɔ̃ billo.» Dɩ a jʋʋnɛ a hɩɩn, sa so aa: «Thɩ̃ɛ na hala'.» Dɩ Eli sʋʋraa ɲẽbe makoɲɔ: «Kɛra jala hɩnɛ.» 44 Dɩ ɲẽbe makoɲɔdaaraale, a sor aa: «Mɩ yɩrɛ ndɔlɔ̃pa buu fɩɩʋ laɲɔ̃ bilo dɩ mãkhana ɲɔ̃pɩɛl da n jʋʋn.» Dɩ Eli sʋʋraa: «Jala sɔ Akabɩra a gba ɔɔ gãgo hotoro a gbunə, gɩ do nɔɔ thãgba ɲʋɔn na n varʋa'.» 45 Dapaara thãgba jʋʋn, dɩ thãgbara ƴũu fɛw birə, dɩ thãgba jɩɛ na n the, dɩ thãgba kɔ̃tɩ̃ɩ n daan. Dɩ Akabɩ jʋʋnɛ ɔɔ gãgo hotorora da n kɔ̃ Jɩjɩreyɛl. 46 Dɩ Thãgba Kɔ̃tɩn har Eli fãga dɩ khɩmɩ ɔɔ lophɛrɛ pelela. Agɩpɩ a kʋʋlɛ Akabɩɩ gãgo hotoro ƴɩɛ, a ca foo a dana Jɩjɩreyɛl dɩ lõ paar.